Tercüme

Fer‘i Ikdü’l-cedîd

Yazar : Ahmed b. Mahmud

Detaylar

Katalog Türü Siyaset
Eser Numarası 790
Eser Adı Fer‘i Ikdü’l-cedîd
Eserin Anılan Diğer İsimleri Terceme-i Ikdü’l-ferîd
Müellif Tam Künyesi Ahmed b. Mahmud
Müellif Bilinen Kısa Adı Ahmed b. Mahmud
Dil Türkçe
Kütüphane Adı İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesi
Koleksiyon Adı Türkçe Yazmalar
Koleksiyon (Demirbaş) Numarası TY04514
Varak Numarası 274 vr.
Eserin Türü Tercüme
Eserin Tanıtımı ve İçerik Bilgileri Eser Vezir İbn Talha’nın (Ebu Salim Kemaleddîn Muhammed b. Talha el-Adevi en-Nasibî (ö. 652/1254)) Eyyûbî hükümdarı Melik Saîd'e ithafen kaleme almış olduğu dinî, siyâsî ve ahlâki konuları ihtiva eden el-İkdü’l-ferid li-Meliki’s-Sa‘îd adlı Arapça eserinin Türkçe tercümesidir. Bir mukaddime, dört kaide ve bir hâtimeden müteşekkil olan eserin mukaddime bölümünde kitaptan beklenilen amaç, mütalaasının hikmeti ve onu okumaya teşvik vb. konulara değinilir. İlk bölümde ağırlıklı olarak güzel ahlâk ile ilgili on bab ve her babta bir hâtimeye; ikinci bölümde kendi içinde iki bab halinde saltanât ve vilâyete; üçüncü bölümde şerîat başlığı altında fetva, kaza, hisbe ve vakıflara; dördüncü bölümde ise ibadetler, suçlar (cinâyât) vb. konular altında çeşitli meselelere (suâl) ve bunların cevaplarına değinilmiştir.
Eserin Konu Başlıkları Mukaddime: Birinci kaide: Ahlâk. 1-5. Bab: Akıl ve tevhid; sabrın övülmesi ve aceleciliğin kötülenmesi; şükür, şükrün övülmesi ve nankörlüğün kötülenmesi; meşveret, bereketi ve terki; adalet ve insaf, zulüm ve adaletsizliğin kötülenmesi. 6-10. Bab: İttifak ve itilaf, şikak ve ihtilaf; vefa ve vefasızlğın kötülenmesi; fırsatlardan yararlanmak, gevşekliğin ve gafletin kötülenmesi; affetme ve iyilik yapmak, tasaları giderme; doğruluk ve yalanın kötülenmesi. İkinci kaide: Saltanat ve vilâyet. 1. Bab: Saltanat ve sultânın vasıfları ve görevleri. 2. Bab: Valilik ve yöneticilerin görevleri: vezirlik, inşa ve yazışmalar, asker ve ordu, hazine (divânü'l-emvâl) ve diğer birimler. Üçüncü kaide: Şerîat ve diyanet. 1. Rükün: Fetvalar. 2. Rükün: Kaza (mahkeme). 3. Rükün: Hisbe. 4. Rükün: Vakıflar. Dördüncü kaide: [İbadetler, suçlar (cinâyât) vb. konular altında çeşitli meseleler (sual) ve bunların cevapları]. [Hâtime: Nasihat (vasiyet)].
Notlar M. Orhan Çolak, "İstanbul Kütüphanelerinde Bulunan Siyasetnâmeler Bibliyografyası", TALİD, (Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi, Cilt 1, Sayı 2, 2003, 339-378)
Sınıflama (Siyaset Alanı Sınıflaması) Genel